Najważniejsze w skrócie
- Określenia „eingetragene:r Mediator:in” (wpisany mediator) mogą używać tylko osoby z listy prowadzonej przez BMJ (federalne ministerstwo sprawiedliwości); podobne, łatwe do pomylenia określenia są karalne według § 32 ZivMediatG.
- § 15 Abs 2 ZivMediatG zakazuje dawania, przyjmowania lub obiecywania wynagrodzenia za skierowanie albo polecenie uczestników mediacji. Dotyczy to premii za polecenie i niektórych modeli platform.
- Studia przypadków i rekomendacje tylko zanonimizowane i za zgodą wszystkich uczestników; naruszenie tajemnicy jest przestępstwem ściganym przez sąd (§ 31).
- Reklama powinna zwracać się do obu stron. Hasła typu „Wywalczymy dla Państwa najwięcej” nie pasują do neutralnej mediacji.
- Do e-maili reklamowych i newsletterów potrzebna jest zgoda (§ 174 TKG 2021); Google Ads i media społecznościowe są w granicach UWG swobodne.
Ten artykuł ma charakter ogólnej informacji i nie stanowi porady prawnej ani podatkowej w konkretnej sprawie. Ustawy, wytyczne zawodowe i składki izb się zmieniają: przed podjęciem decyzji prosimy sprawdzić szczegóły w swojej izbie, urzędzie lub stowarzyszeniu zawodowym.
Bez osobnego prawa reklamy, ale z trzema twardymi granicami
ZivMediatG nie zawiera przepisu o reklamie w ścisłym sensie. Nie ma wymogów co do wielkości ogłoszeń, tonu ani kanałów. Kto jest wpisany na listę, może więc co do zasady reklamować się jak inni usługodawcy. Wszystkich obowiązuje federalna ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (UWG): żadnych wprowadzających w błąd informacji, żadnych agresywnych praktyk handlowych. Trzy punkty ZivMediatG wpływają jednak na niemal każde działanie reklamowe:
| Granica | Zasada | Skutek naruszenia |
|---|---|---|
| Tytuł | Tylko osoby wpisane używają określenia „eingetragene:r Mediator:in”, i przy wykonywaniu mediacji muszą to robić (§ 15 Abs 1) | Kara administracyjna do 3.500 € (§ 32) |
| Zakaz prowizji | Żadnego wynagrodzenia za skierowanie lub polecenie: ani dawanego, ani przyjmowanego, ani obiecanego (§ 15 Abs 2) | Umowa nieważna, kara administracyjna (§ 32) |
| Tajemnica | Wszystko, co powierzono w mediacji, pozostaje poufne (§ 18) | Przestępstwo ścigane przez sąd (§ 31) |
Kto dodatkowo wykonuje zawód zrzeszony w izbie, np. jako adwokatka albo doradca w zawodzie powierniczym (Wirtschaftstreuhänder), podlega ponadto zasadom reklamy tego zawodu. Więcej na ten temat na końcu artykułu.
Tytuł i specjalizacje: co wolno Państwu napisać
Tytuł „eingetragene Mediatorin” to Państwa najsilniejszy argument reklamowy, bo jest weryfikowany przez państwo i ma skutki, których inni usługodawcy nie mogą zaoferować: tylko mediacja prowadzona przez wpisanych mediatorów wstrzymuje bieg przedawnienia i terminów (§ 22 ZivMediatG). Mogą i powinni to Państwo wyjaśnić, rzeczowo i bez wywierania presji.
Tak będzie dobrze
- „Wpisana mediatorka, lista Federalnego Ministerstwa Sprawiedliwości” z linkiem do wpisu w wyszukiwarce mediatorów.
- „Specjalizacje: rozstanie i rozwód, spadki, konflikty w firmach rodzinnych”, jeśli wykształcenie i doświadczenie to potwierdzają.
- „Członkini Österreichischer Bundesverband für Mediation” jako dobrowolne członkostwo w stowarzyszeniu.
- „W trakcie mediacji bieg terminów przedawnienia jest wstrzymany (§ 22 ZivMediatG).”
Lepiej nie
- „Mediatorka egzaminowana przez państwo” albo „certyfikowana przez sąd”: brzmi jak egzamin, którego w tej formie nie ma.
- „Fachmediator für Familienrecht” (mediator specjalista prawa rodzinnego): to nie tytuł, ale łatwo go pomylić z urzędową kwalifikacją.
- Pisanie bez wpisu „mediatorka z listy” albo „mediatorka (BMJ)”.
- Wskaźnik sukcesu typu „95 % naszych mediacji kończy się porozumieniem”, jeśli nie mogą go Państwo udokumentować.
Obszary pracy mogą Państwo podać także we wpisie na liście BMJ. Proszę zadbać, by strona internetowa, wpis na liście i profil firmy w Google wymieniały te same specjalizacje. Ułatwia to orientację osobom zainteresowanym mediacją, a Google pomaga prawidłowo przypisać Państwa ofertę.
Zakaz prowizji: polecenia, współprace, platformy
§ 15 Abs 2 ZivMediatG jest krótki i surowy: wpisanym mediatorom nie wolno dawać, przyjmować ani obiecywać wynagrodzenia za skierowanie albo polecenie osób do mediacji. Umowy z tym sprzeczne są nieważne. Dla marketingu oznacza to konkretnie:
- Żadnej premii za osobę dla adwokatów, doradców podatkowych czy poradni, którzy kierują do Państwa pary albo wspólników, a także żadnych transakcji wzajemnych, które działają jak premia.
- Żadnej przyjętej prowizji, gdy kierują Państwo uczestników mediacji do kancelarii adwokackiej, notariuszki albo rzeczoznawcy.
- Żadnych programów poleceń według wzoru „Proszę nas polecić, a otrzymają Państwo jedną sesję gratis”.
- Sprawdzanie platform: jeśli portal pobiera opłatę za każde przekazane zapytanie albo udział w honorarium, może to podlegać zakazowi. Ryczałtową opłatę za wpis lub reklamę, niezależną od liczby skierowań, ocenia się inaczej. W razie wątpliwości warto przed podpisaniem umowy zlecić prawną ocenę modelu.
Dozwolone pozostaje wszystko, co działa bez świadczenia wzajemnego: wzajemne merytoryczne polecenia, wspólne wykłady z adwokatką od prawa rodzinnego, wpis w katalogu Państwa stowarzyszenia albo płatne ogłoszenia, w których płacą Państwo za powierzchnię reklamową, a nie za konkretną sprawę.
Opinie, studia przypadków i rekomendacje
Według § 18 ZivMediatG mediatorów obowiązuje tajemnica co do wszystkiego, co powierzono im w mediacji albo o czym w inny sposób się dowiedzieli. Dotyczy to także samego faktu, że ktoś w ogóle u Państwa był. Dla reklamy opartej na doświadczeniach klientów oznacza to:
Jak zachować zgodność opinii i studiów przypadków z prawem:
- Studia przypadków tylko w zmienionej formie, tak by nikt nie rozpoznał uczestników, i za zgodą wszystkich uczestników mediacji, nie tylko bardziej zadowolonej strony.
- Rekomendacje bez nazwisk, miejscowości i szczegółów konfliktu, zatwierdzone na piśmie.
- Na opinie w Google odpowiadać ogólnie: „Dziękuję za opinię” zamiast „Cieszę się, że Państwa rozwód przebiegł tak dobrze”. Nigdy nie potwierdzać, że ktoś był uczestnikiem mediacji.
- Prosić o opinie bez gratyfikacji i bez zwracania się wyłącznie do zadowolonych. Google zakazuje zachęt i celowej selekcji.
- Jeśli pokazują Państwo opinie na stronie, proszę poinformować, czy i jak sprawdzają Państwo, że pochodzą od prawdziwych uczestników mediacji (§ 2 Abs 6b UWG).
- Żadnych kupionych ani samodzielnie napisanych opinii: zawsze są uznawane za nieuczciwą praktykę handlową.
Prosić o opinie bez naciskania
Bezpłatnym generatorem kodów QR przygotują Państwo kartkę, która prowadzi bezpośrednio do formularza opinii Państwa profilu w Google. Po zakończeniu mediacji wręczają ją Państwo wszystkim uczestnikom w ten sam sposób.
Reklamować się neutralnie: język dla obu stron
Mediatorka jest bezstronna wobec wszystkich stron (allparteilich). Osoba, która jej szuka, to jednak zwykle tylko jedna strona, często ta, która bardziej chce ruszyć konflikt z miejsca. Reklama, która zwraca się do tej osoby jak do „klientki” przeciwko drugiej stronie, przeczy własnej roli i może zniechęcić drugą stronę, zanim w ogóle zostanie zaproszona.
Tak będzie dobrze
- „Wspólnie znaleźć rozwiązanie, które obie strony mogą przyjąć”
- „Na pierwszą rozmowę zapraszam obie strony na tych samych zasadach.”
- „To Państwo decydują, ja dbam o uczciwe ramy rozmowy.”
Lepiej nie
- „Proszę przeforsować swoje interesy”
- „Proszę zaoszczędzić na drogim adwokacie”: deprecjonujące i błędne z punktu widzenia prawa zawodowego, bo muszą Państwo wskazywać na możliwość porady prawnej (§ 16 Abs 3).
- „Z gwarancją szybciej niż jakikolwiek sąd”
Ceny, pierwsza rozmowa i dofinansowana mediacja rodzinna
Honoraria za mediację ustala się w Austrii swobodnie; w praktyce zwykle zależą od nakładu czasu, a nie od wartości przedmiotu sporu. Jeśli podają Państwo ceny, to wyraźnie z VAT albo bez (§ 5 Abs 2 ECG), z informacją, czy stawka godzinowa dotyczy jednej osoby, czy zespołu w ko-mediacji, i jak długo trwa sesja. Bezpłatną pierwszą rozmowę mogą Państwo reklamować, jeśli rzeczywiście jest bezpłatna i nie powstaje żadne zobowiązanie.
Jeśli przez uznany podmiot prowadzący należą Państwo do mediacji rodzinnej dofinansowanej przez Urząd Kanclerza Federalnego (Bundeskanzleramt), to mocny, rzeczowy argument. Według tabeli taryf na 2026 rok honorarium wynosi 220 € za godzinę dla pary mediatorów; rodzina płaci udział własny zależny od dochodu i liczby dzieci. Proszę pisać o tym tylko wtedy, gdy rzeczywiście są Państwo na liście Bundeskanzleramt, i linkować oficjalną informację zamiast obiecywać własne wyliczenia udziału własnego.
Google Ads, media społecznościowe i newsletter
- Google Ads: hasła takie jak „Mediation Scheidung Linz” albo „Wirtschaftsmediation Wien” są bezproblemowe. Cudze marki i nazwiska innych mediatorów nie powinny pojawiać się w Państwa ogłoszeniach. Tekst ogłoszenia musi być równie prawdziwy jak strona.
- Media społecznościowe: merytoryczne posty o przebiegu, kosztach albo komunikacji w konflikcie dobrze się sprawdzają. Zdjęcia z sesji, także z zasłoniętymi twarzami, i historie z bieżących spraw są wykluczone.
- Newsletter: tylko za wyraźną zgodą, najlepiej w procedurze double opt-in. § 174 TKG 2021 zakazuje e-maili reklamowych bez uprzedniej zgody; wyjątek dla własnych klientów w Abs 4 jest wąski i rzadko pasuje do mediacji.
- Zimna akwizycja: niezamówione telefony, SMS-y albo e-maile reklamowe do firm lub osób prywatnych nie wchodzą w grę. W mediacji gospodarczej lepszą drogą są wykłady w stowarzyszeniach i artykuły fachowe.
Jak stać się widocznym w lokalnych wyszukiwaniach bez wydawania pieniędzy na reklamy, pokazuje artykuł Lokalne SEO dla kancelarii.
Dodatkowe zasady dla adwokatów i innych zawodów izbowych
Adwokaci prowadzący mediacje pozostają związani prawem reklamy swojego zawodu: reklama musi być prawdziwa, rzeczowa i zgodna z honorem i godnością zawodu. Wytyczne ÖRAK dotyczące działalności adwokatów w mediacji podkreślają niezależność i bezstronność oraz wykluczają reprezentowanie jednej strony w tym samym konflikcie po mediacji. Reklama typu „Najpierw mediacja, potem reprezentujemy Państwa w sądzie” jest więc wykluczona. Dla psychologów i psychoterapeutów obowiązują wytyczne reklamowe ich zawodu. Szczegóły dla adwokatów znajdą Państwo w artykule Reklama adwokatów w Austrii, obowiązkowe informacje w artykule Obowiązkowe informacje dla mediatorów w Austrii.
Strony mediatorów, które przekonują rzeczowo
Nasze przykładowe strony pokazują, jak tytuł, przebieg, koszty i opinie współgrają na jednej stronie, bez języka reklamy i bez banera cookies.
Źródła
- RIS – Zivilrechts-Mediations-Gesetz (ZivMediatG)
- RIS – ZivMediatG, § 15
- RIS – ZivMediatG, § 18
- RIS – ZivMediatG, § 22
- RIS – ZivMediatG, § 32
- BMJ – Liste der Mediatorinnen und Mediatoren
- RIS – Telekommunikationsgesetz 2021, § 174
- RIS – E-Commerce-Gesetz, § 5
- RIS – Bundesgesetz gegen den unlauteren Wettbewerb, § 2
- ÖRAK – wytyczne dla działalności adwokatów w mediacji
- Bundeskanzleramt – mediacja przy rozstaniu i rozwodzie
- Google – zasady dotyczące treści i opinii
- § 31 ZivMediatG
- § 16 ZivMediatG
